Rosnące rachunki za prąd oraz rosnące wymagania ze strony UE sprawiają, że dziś polskie firmy muszą myśleć o energii w sposób strategiczny, a nie wyłącznie operacyjny. Z tego powodu kolejne przedsiębiorstwa szukają rozwiązań, które pozwolą jednocześnie dekarbonizować działalność, przewidywalnie planować koszty i zabezpieczyć stabilność energetyczną na lata. Takim rozwiązaniem jest m.in. cPPA, czyli korporacyjna umowa na zakup energii elektrycznej. Tłumaczymy ten mechanizm.
- Teza. Kontrakty cPPA to ciekawe rozwiązanie, które może pełnić rolę instrumentu ochrony budżetu firmy przed zmiennością cen energii.
- Dowód. Moc zakontraktowana przez polskie firmy w umowach cPPA wzrosła z 433 MW w latach 2018–2020 do ponad 1200 MW w samym 2023 r.
- Efekt. Bezpośredni zakup energii z OZE od jej wytwórcy eliminuje ryzyko giełdowe i spełnia rygorystyczne normy dekarbonizacji dla przemysłu.
Umowy cPPA nową drogą dla przemysłu. Spis treści
Firmy stoją dziś przed energetycznym dylematem, którego skala kilka lat temu była trudna do wyobrażenia. Trwająca transformacja energetyczna wymusza nowe spojrzenie na rolę przedsiębiorstw w całym systemie energetycznym. W praktyce oznacza to konieczność podejmowania przez firmy decyzji strategicznych dotyczących źródeł energii, planowania inwestycji w odnawialne technologie i ochrony przed nagłymi skokami kosztów.
Dla wielu przedsiębiorstw wyzwaniem staje się nie tylko zapewnienie ciągłości produkcji, lecz także utrzymanie konkurencyjności w coraz bardziej wymagającym otoczeniu rynkowym. Równocześnie transformacja energetyczna stwarza nowe możliwości współpracy między biznesem a sektorem OZE. Jednym z nich może być cPPA, czyli korporacyjne umowy zakupu energii.
Umowa cPPA, czyli mechanizm bezpośredniego zakupu energii
Fundamentem tego rozwiązania jest bezpośrednia umowa na dostawy prądu między firmą a właścicielem farmy wiatrowej lub słonecznej. Przedsiębiorstwo przestaje polegać wyłącznie na ogólnym miksie energii z sieci państwowej. Poprzez kontrakt zawarty bezpośrednio z wytwórcą energii zyskuje stałą stawkę oraz gwarancję czystego pochodzenia prądu. Taki model współprac wspiera również rozwój systemu energetycznego. Długoterminowa deklaracja zakupu pozwala deweloperowi uzyskać stabilne finansowanie, które może przeznaczyć na budowę np.: nowej elektrowni.
Taki układ wzmacnia wizerunek odpowiedzialnego biznesu w oczach zagranicznych partnerów. Dla wielu kontrahentów kluczowym kryterium wyboru podwykonawcy pozostaje niski ślad węglowy jego produkcji. Odpowiednio więc dobrany kontrakt cPPA staje się więc przepustką do globalnych łańcuchów dostaw.
Dodatkową zaletą cPPA jest możliwość uniknięcia nagłych skoków kosztów energii, co buduje przewidywalność finansową przedsiębiorstwa. Wytwórca zyskuje stabilnego odbiorcę a firma pewność dostaw po stałej cenie. Jest to zupełnie inna sytuacja niż w przypadku niestabilnej giełdy. Dane rynkowe zebrane przez spółki energetyczne pokazuj, że rośnie zainteresowanie biznesu takim rozwiązaniem.
Dynamika polskiego rynku OZE
Polska notuje rokroczny wzrost liczby zawieranych kontraktów korporacyjnych. Rynek masowo adaptuje te nowoczesne rozwiązania finansowe. Z umów cPPA korzystają już nie tylko koncerny technologiczne. Dołączają do nich polskie zakłady produkcyjne oraz duże sieci handlowe.
Skala tego trendu staje się wyraźna po zestawieniu twardych danych liczbowych. Analityce firmy E.ON podają, że w samym 2023 r. firmy zakontraktowały trzy razy więcej mocy niż łącznie w latach 2018–2020. Roczny wolumen zielonej energii dla biznesu przekroczył już poziom 1840 GWh. Przedsiębiorstwa odzyskują w ten sposób realną kontrolę nad kosztami wytwarzania. Porzucają nieprzewidywalne taryfy na rzecz stałych i długoterminowych stawek.
Pogoń za trwałą optymalizacją kosztów energii stanowi jednak dopiero początek procesu. Samo zabezpieczenie mocy wymaga od kadry zarządzającej precyzyjnego wyboru technicznego. Wybór między wariantem fizycznym a wirtualnym podpisywanego kontraktu musi wynikać z dogłębnej analizy posiadanej infrastruktury. Każdy z tych modeli inaczej wpływa na ostateczny kształt porozumienia handlowego.
Struktury rozliczeń w praktyce
Kluczowym dylematem przy wyborze kontraktu pozostaje sposób dostarczenia prądu. Fizyczna umowa cPPA oznacza realny przepływ energii od wytwórcy do odbiorcy. Model wirtualny pełni natomiast funkcję czysto finansową. Działa on na zasadzie rozliczania różnicy między ceną stałą a rynkową.
Dopasowanie modelu produkcji do potrzeb firmy pozwala na dalszą optymalizację rachunków. Wariant Pay-as-Produced oferuje niższą cenę jednostkową lecz wymaga elastyczności operacyjnej. Model Baseload gwarantuje stałe dostawy w każdej godzinie doby. Rozwiązanie to ułatwia zarządzanie zakładem przy nieco wyższych kosztach jednostkowych. Wybór zależy od profilu pracy danego przedsiębiorstwa.
Prawidłowe zgranie harmonogramu dostaw z cyklem produkcyjnym przedsiębiorstwa decyduje o sukcesie inwestycji. Precyzyjne określenie tych potrzeb pozwala znacząco obniżyć wydatki na prąd. Umożliwia to także świadome zarządzanie ryzykiem finansowym całego podmiotu. Właściwa struktura staje się fundamentem rentowności firmy podczas procesu dekarbonizacji. Wiąże się to jednak z koniecznością opanowania specyficznych ryzyk cenowych.
Zarządzanie ryzykiem cenowym
Głównym zyskiem firmy, jakie uzyskuje dzięki umowom cPPA, jest stabilizacja wydatków operacyjnych. Stała cena w horyzoncie dekady pozwala precyzyjnie wyceniać gotowe produkty. Chroni to marżę przed inflacją energetyczną oraz niespodziewanymi szokami rynkowymi. Dodatkową zaletą jest fakt, ze umowa cPPA daje odbiorcy dostęp do zielonej energii bez angażowania własnego kapitału. Firma nie musi budować ani serwisować drogich instalacji fotowoltaicznych.
Sam proces wdrożenia kontraktu wymaga jednak starannego przygotowania merytorycznego. Negocjacje z wytwórcami OZE bywają złożone i wymagające. Producenci oczekują od odbiorców wysokiej wiarygodności kredytowej i stabilności finansowej. Przedsiębiorstwo musi dodatkowo uwzględnić zmienność produkcji wynikającą z warunków pogodowych. Różnice w oczekiwaniach cenowych stron bywają kolejnym wyzwaniem podczas rozmów.
Zarządy powinny traktować cPPA jako inwestycję w długofalową odporność biznesu. Sama wiedza o finansach stanowi tylko połowę sukcesu w tym procesie. Równie ważne jest sprawne przejście przez procedurę wdrożenia technicznego. Strategia finansowa musi być spójna z możliwościami infrastruktury oraz logistyką dostaw prądu. Błędy na etapie dopasowania profilu produkcji energii do realnego zapotrzebowania zakładu mogą zniweczyć korzyści finansowe. Dlatego rygorystyczne przestrzeganie każdego kroku ścieżki zakupowej jest warunkiem koniecznym dla powodzenia całej inwestycji.
Etapy wdrożenia kontraktu
Czym jest jednak wspomniana ścieżka zakupowa i jak przebiega? Jest to zbiór kroków, które trzeba przejść przed decyzją o podpisaniu kontraktu cPPA. Proces zaczyna się od dokładnej analizy faktur oraz profilu zużycia prądu w firmie. Należy dokładnie sprawdzić zapotrzebowanie podmiotu na energię zarówno w dzień i w nocy. Na tej podstawie firma wybiera model współpracy oraz znajduje wiarygodnego partnera.
Kolejnym etapem jest ustalenie ceny oraz okresu trwania umowy. Po podpisaniu kontraktu techniczna realizacja dostaw spoczywa na profesjonalnym dostawcy. Zdejmuje to z przedsiębiorstwa ciężar bieżącego zarządzania operacyjnego energią. Firma rozlicza się na podstawie czytelnych faktur i otrzymuje oficjalne certyfikaty potwierdzające źródło energii. Potwierdzają one przed kontrahentami i audytorami, że firma realnie redukuje swój wpływ na środowisko.
Końcowe wdrożenie kontraktu wymaga ścisłej współpracy specjalistów z różnych obszarów firmy. Udział finansistów oraz prawników na każdym etapie negocjacji zapewnia pełne bezpieczeństwo zawieranej umowy. Wspólne działania ekspertów wprowadzają porządek w strukturach organizacyjnych przedsiębiorstwa. Dzięki temu zielona energia przestaje być tylko zakupem, a staje się stałą częścią modelu biznesowego. Takie solidne przygotowanie ułatwia bezpieczne prowadzenie działalności w trudnym otoczeniu gospodarczym.
Ignacy Zieliński, dziennikarz Biznes Enter
Część odnośników to linki afiliacyjne lub linki do ofert naszych partnerów. Po kliknięciu możesz zapoznać się z ceną i dostępnością wybranego przez nas produktu – nie ponosisz żadnych kosztów, a jednocześnie wspierasz niezależność zespołu redakcyjnego.
Zdjęcie główne: Kindel Media / Pexels