Znajdujemy się w fazie rynkowej weryfikacji, w której „hype na wodór” ustąpił miejsca racjonalizacji i twardym kalkulacjom ekonomicznym. Mimo politycznych zawirowań kierunek transformacji UE pozostaje aktualny, z wyznaczonym celem redukcji emisji o 90 proc. do 2040 r., co potwierdza, że dekarbonizacja nie jest modą, lecz trwałym trendem – pisze w komentarzu dla „Biznes Enter” Tomoho Umeda, przewodniczący Komitetu Technologii Wodorowych przy Krajowej Izbie Gospodarczej.
Wodór w Polsce wymaga transformacji
Dla Polski, będącej jednym z największych producentów wodoru w Europie, kluczowym punktem odniesienia są rosnące koszty produkcji metodami konwencjonalnymi. Ceny uprawnień do emisji sięgają obecnie 86 euro za tonę, zbliżając się do rekordowych poziomów, co przy kurczących się darmowych alokacjach czyni produkcję „szarego” wodoru coraz droższą.
Stoimy więc w punkcie, gdzie transformacja technologii wodorowych staje się koniecznością wynikającą z rachunku ekonomicznego i chęci utrzymania konkurencyjności przemysłu. Ambicje powszechnego wykorzystania wodoru zostały zweryfikowane przez rynek, ale jego rola w dekarbonizacji kluczowych sektorów pozostaje niepodważalna.
Wyzwania dla branży wodorowej w Polsce
Głównym wyzwaniem jest obecnie niepewność nastrojów inwestycyjnych, potęgowana przez zmiany polityczne w USA, przy jednoczesnym przyspieszeniu ambicji klimatycznych UE (cel redukcji o 90 proc. do 2040 r.).
Na gruncie krajowym kluczowym problemem są opóźnienia we wdrażaniu regulacji, takich jak Dyrektywa RED III, co niebezpiecznie skraca nam czas na realizację celów i przybliża ryzyko kar po 2030 roku. Sektor musiał również przejść przez bolesne, ale konieczne „schłodzenie oczekiwań”, gdyż rynek nie był w stanie nadążyć za medialnymi zapowiedziami kolejnych megaprojektów.
Problemem pozostaje luka między tymi zapowiedziami a brakiem wdrożeń na dużą skalę. Jednocześnie wyzwaniem o charakterze egzystencjalnym dla przemysłu jest fakt, że obecne realia UE w zasadzie przekreślają sensowność modeli biznesowych opartych na paliwach kopalnych. Firmy stoją więc przed koniecznością transformacji, która jest nieuchronna, ale wdrażana w warunkach dużego ryzyka regulacyjnego i rynkowego.
Jakie są możliwe rozwiązania?
Jako sektor promujemy więc przyjęcie realistycznej strategii opartej na dwóch filarach: imporcie tańszego surowca oraz równoległej budowie lokalnych mocy wytwórczych (jak np. projekt w Sanoku) dla zapewnienia krajowego bezpieczeństwa energetycznego.
W przypadku takich projektów, realizowanych często w modelu off-grid i dysponujących własnym źródłem energii – wyzwaniem nie jest koszt operacyjny (OPEX), lecz sfinansowanie wysokich nakładów inwestycyjnych (CAPEX) na budowę infrastruktury. Cena amoniaku produkowanego z zielonego wodoru staje się konkurencyjna względem szarego, co potwierdzają już nie tylko nasze projekty zagraniczne, ale i doniesienia innych graczy rynkowych.
Obecnie głównym hamulcowym są rynki finansowe, które od sektora wodorowego oczekują natychmiastowej rentowności porównywalnej z dojrzałym rynkiem OZE. Dlatego rozwiązaniem nie jest proste kopiowanie mechanizmów typu CfD (zakładających stałe dopłaty do produkcji), lecz pilne wdrożenie ograniczonego czasowo i budżetowo mechanizmu wsparcia strony popytowej.
Tylko takie rozwiązanie zapewni inwestorom gwarancję zbytu i niezbędną „bankowalność” projektów, pozwalając wyjść z fazy pilotaży. Widzimy, że technologia (elektrolizery, magazyny energii) tanieje, dlatego nacisk musi zostać położony na legislację ułatwiającą łączenie produkcji wodoru z dedykowanymi źródłami OZE (zasada dodatkowości). Celem nie jest bowiem trwale dotowanie sektora, lecz zbudowanie modeli biznesowych, w których wodór staje się naturalną, rynkową alternatywą dla paliw kopalnych.
Tomoho Umeda, przewodniczący Komitetu Technologii Wodorowych przy Krajowej Izbie Gospodarczej
Tytuł, lead, bullet pointy, śródtytuły i pogrubienia zostały dodane przez redakcję.
Część odnośników to linki afiliacyjne lub linki do ofert naszych partnerów. Po kliknięciu możesz zapoznać się z ceną i dostępnością wybranego przez nas produktu – nie ponosisz żadnych kosztów, a jednocześnie wspierasz niezależność zespołu redakcyjnego.
Zdjęcie główne: Gemini